X
Polacy o powstaniu

Krzysztof

1962

Jeśli cała moja rodzina walczyła w Powstaniu Wielkopolskim, to powstanie może być dla mnie tylko domem w sercu i balsamem dla duszy. Czuję, że mam święty obowiązek walczyć o przetrwanie pamięci o ich czynach w powiecie krotoszyńskim. Jeden z rodzinnych powstańców walczył też pod Czarnkowem. Mowa o późniejszym kpt. Władysławie Nawrockim :)

Krzysztof

1970

Dzięki Powstaniu Wielkopolskiemu tu w Poznaniu i Wielkopolsce mówimy i myślimy po polsku. Dzięki powstańczej Wielkopolsce Polska była silniejsza. Chwała Bohaterom!

Łukasz

1992

Mój prapradziadek był oficerem Armii Wielkopolskiej. Ja sam podtrzymywałem pamięć podczas rekonstrukcji historycznych m.in. powstania wielkopolskiego. Kto prześledzi losy tych ludzi zrozumie, dlaczego należy im się pamięć, szacunek i cześć.

Dante

1995

Dnia 27 Grudnia br. minie równo 95 lat, od wybuchu Postania Wielkopolskiego. Pamiętamy o nim nie tylko dzięki kartom z podręczników historii, pamiętamy o tamtych wydarzeniach i ich bohaterach dzięki naszym przodkom, ich opowieściom, listom które pisali do rodzin czy też historycznym fotografiom. Naszym zadaniem, jest przekazywanie pamięci i tradycji Powstania Wielkopolskiego kolejnym pokoleniom. Wieczna cześć i chwała Powstańcom! Wielkopolska pamięta!

Andrzej

1935

Nie urodziłem się w Poznaniu i nie mieszkam w Poznaniu, jednak czuję emocjonalnie związany z Wielkopolską i Poznaniem. Mój ojciec był powstańcem Wielkopolskim i brał czynny udział w zdobyciu Ławicy na czele baonu powstańczego. Był wówczas podporucznikiem, a zginął w 1940r. zamordowany w Katyniu jako jeden z 75 więzionych tam podpułkowników WP. Nie mogę pojąć, dlaczego tak mało mówi się o jedynym zwycięskim powstaniu, a stale gloryfikuje się to tragiczne, w którym nawiasem mówiąc zginęli w 1944r. moi dwaj starsi bracia Ryszard i Jerzy. Zapewne ojciec byłby z nich dumny! Ja jestem dumny z faktu, ze mój ojciec w jakimś stopniu przyczynił się do zwycięstwa Powstania Wielkopolskiego. Cześć i wdzięczna Pamięć dla wszystkich Powstańców Wielkopolskich!

Andrzej

1964

Walka o zachowanie Polskości tych ziem była długa i super jest ukazana w filmie "Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy". A zwycięskie Powstanie Wielkopolskie to piękne ukoronowanie tej walki. Za to powinniśmy być wdzięczni i dumni naszym Przodkom. Armia Wielkopolska nie tylko wyzwoliła Wielkopolskę, ale niosła tez wolność Kresom.

Adam

1979

"Nie należy dłużej czekać" - tak brzmiał powstańczy sygnał do walki w 1918 roku. Wielkopolanie - zamiast bezsensownie ginąć - czekali przez wiele lat na ten idealny moment i uderzyli wtedy, gdy przeciwnik był słaby. Pamiętajmy jednak, że nie było to bezczynne czekanie - nasi pradziadowie przez lata zbierali kapitał, budowali struktury konspiracyjne, szykowali się do walki. To wszystko doskonale zadziałało w grudniu 1918 roku. Powstanie Wielkopolskie to dowód na to, że Polacy potrafią bić się z głową i zwyciężać. W ostatnich 300 latach naszej historii tak mało jest zwycięstw... zamiast hucznie obchodzić rocznice klęsk - świętujmy radosną rocznicę 27 Grudnia!

Wyślij

Wyraź wdzięczność Powstańcom! Wyślij nam krótką wypowiedź na temat Powstania wraz ze swoim zdjęciem. Zamieścimy ją w tym miejscu.

Śladamipowstania

{wycieczki tematyczne}

Wielkopolska

Wielkopolska północno-zachodnia

{wycieczka samochodowa / rowerowa}

Wycieczkę rozpoczynamy w Poznaniu na Starym Rynku. Podstawowym punktem na trasie jest Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 „Odwach”. Muzeum mieści się w klasycystycznym budynku dawnej strażnicy miejskiej.

Przebieg: Poznań - Szamotuły - Wronki - Międzychód - Lwówek - Nowy Tomyśl - Grodzisk Wielkopolski - Stęszew - Poznań (razem 225 km)

Czas: samochód: 1 dzień

Wycieczkę rozpoczynamy w Poznaniu na Starym Rynku. Podstawowym punktem na trasie jest Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918/1919. Muzeum mieści się w klasycystycznym budynku dawnej strażnicy miejskiej. Posiada w swoich zbiorach bogatą ofertę w postaci mundurów, broni, fotografii, dokumentów, sztandarów, obrazów i grafik, a także plików multimedialnych i materiałów filmowych. Ciekawym rozwiązaniem wydaje się przygotowany w dolnej kondygnacji fragment okopów, ukazujący zwiedzającym realia przebywania w warunkach polowych.

Kliknij w poniższe punkty aby zobaczyć opis:
 

  1. Szamotuły (37 km)
    Na gmachu starostwa powiatowego przy ulicy Wojska Polskiego 4 odnajdujemy tablicę ufundowaną na obchody 90-lecia Powstania Wielkopolskiego 1918,1919,, które połączono z dziesięcioleciem restytucji powiatu.
    Na szamotulskim parafialnym cmentarzu znajduje się kwatera powstańców wielkopolskich i poległych oraz zmarłych od ran żołnierzy walczących podczas I wojny światowej (1914-1918). Pośrodku wznosi się betonowy krzyż z 1919 roku , a w listopadzie 2008 roku przeniesiono tutaj prochy ppłk. Maksymiliana Ciężkiego (1898-1951), który jako powstaniec wsławił się wyzwoleniem Szamotuł, Wronek, Czarnkowa i Trzcianki. W Polsce międzywojennej Maksymilian Ciężki był wykładowcą-opiekunem młodych kryptologów — pogromców Enigmy.
     
  2. Wronki (25 km)
    Rzadko spotykane upamiętnienie powstania w postaci figury Matki Boskiej stojącej na kolumnie pośrodku placu Wolności odnaleźć możemy na trasie wycieczki we Wronkach. Na bazie kolumny umieszczono tablicę z informacją, że 12 listopada 1918 roku rewolucyjne Rady Żołnierzy i Robotników zaczęły przejmować władzę i „oczyszczać” miasto z symboli zaborczych. Tablicę zamontowano 11 listopada 2008 roku, dokładnie na stulecie podpisania rozejmu w Compiegne, kończącego zmagania I wojny światowej (1914–1918).
  3. Międzychód (37 km)
    W mieście warto odwiedzić muzeum regionalne zlokalizowane na skrzyżowaniu ulic: 17 stycznia z Pocztową w którym, poza zgromadzonymi eksponatami, znajduje się stała wystawa dotycząca historii Powstania Wielkopolskiego na ziemi międzychodzko-sierakowskiej. Można tutaj także zobaczyć kamienną tablicę zachowaną z międzywojennego pomnika zniszczonego podczas okupacji hitlerowskiej.    
  4. Lwówek ( 37 km)
    Miejscowe Gimnazjum im. Powstańców Wielkopolskich (ul. Gimnazjalna 1) kultywuje pamięć swojego patrona. Warto nadmienić, że dzięki staraniom społeczności szkolnej ufundowano pamiątkową tablicę przy ulicy 3 Stycznia 1, skąd właśnie tego dnia 1919 roku wymaszerował oddział powstańczy na front zachodni. Przy ulicy Wittmanna – również z inicjatywy gimnazjalistów – na domu nr 11 zamontowano tablicę informującą o miejscu urodzenia pierwszej ofiary śmiertelnej z Lwówka – powstańca, Stefana Wittmanna (1899-1919).
    Warto również udać się do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia NPM oraz św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty  przy ulicy Pniewskiej, gdzie na południowej ścianie świątyni wisi tablica poświęcona ułanom wielkopolskim. Tekst informujący o historii pułku wspomina, iż ochotnicy-powstańcy z Posadowa, sformowani 29 grudnia 1918 roku, wyruszyli na front po odprawieniu mszy w tutejszym kościele.
  5. Nowy Tomyśl (18 km)
    Na placu Niepodległości w Nowym Tomyślu stoi pomnik poświęcony walczącym o ziemię nowotomyską w latach 1918-1919, na którego bokach odnajdujemy płaskorzeźby powstańców w mundurach i ubraniach cywilnych. Warto w tym miejscu podkreślić, iż do powstania przystępowali również ochotnicy-cywile, którzy wcześniej nie służyli w armii wilhelmowskiej. Postacie umieszczone na pomniku przedstawiają autentyczne postacie nowotomyślan – Michała Preislera i Ignacego Genge. Obelisk został wykonany z granitowych elementów nieistniejącego pomnika symbolizującego zwycięstwa Prus w wojnach z Francją.
  6. Grodzisk Wielkopolski (22 km)
    W 2003 roku obchodzono 700-lecie nadania praw miejskich Grodziskowi Wielkopolskiemu. W trakcie uroczystości odsłonięto pomnik Najświętszego Serca Pana Jezusa (plac Św. Anny), któremu zostało zawierzone miasto. W pomnik wmurowano metalową płaskorzeźbę, przedstawiającą trzech umundurowanych powstańców z bronią i sztandarem. Warto dodać, że początkowo sztandary powstańcze szyte były z czerwonego sukna z wizerunkiem białego orła, a pod nim naszywano nazwę kompanii i miasta.
    Przy ulicy Staszica na miejscowym cmentarzu znajduje się grób zbiorowy powstańców z pomnikiem. W 1957 roku ekshumowano i przeniesiono z Warszawy ppłk. Józefa Skrzydlewskiego (1896-1952), który wsławił się organizacją kompanii powstańczych na ziemi grodziskiej.
  7. Stęszew (26 km)
    Na głównym Rynku miasta na podcieniowym domku muzeum regionalnego umieszczono metalową tablicę, informującą o fakcie przechowywania tutaj zdobytej na Niemcach broni. W ten ciekawy sposób upamiętniono czyn zbrojny powstańców ze Stęszewa. Ponadto również na Rynku podziwiać można pomnik poświęcony powstańcom wielkopolskim, walczącym i pomordowanym w czasie okupacji hitlerowskiej.

W każdym z odwiedzanych miast i wsi podano tylko niektóre z miejsc pamięci poświęconych Powstaniu Wielkopolskiemu 1918/1919. Wybrano przykłady, które zaledwie sygnalizują interesujące nas zagadnienie, a ich zadaniem jest uświadomienie, jak wiele mamy muzeów, budynków użyteczności publicznej, domów mieszkalnych czy niezauważanych na co dzień tablic związanych z Powstaniem Wielkopolskim.

{powrót}